نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۲ - در مدح امام برهان الدین گفته در بغداد سید حسن غزنوی

سید حسن غزنوی / مقطعات / وزن: مفاعلن فعلاتن مفاعلن فعلن (مجتث مثمن مخبون محذوف)

امام عالم و برهان دین لسان الحق

توئی که خامه ز مدح تو مشکبار شود

گمان مبر که ز صدر تو خادم داعی

همی به جای دگر جز باضطرار شود

بدان خدای که در کارگاه قدرت او

خزان کهنه به تدریج نوبهار شود

فتاده خون به رحم یار دلستان گردد

فکنده آب صدف در شاهوار شود

که روزگار باغراضم از تو دور انداخت

و گر بگویم ترسم که روزگار شود

عزیز دولت و دین باد تا مگر دانی

که هر چه هست چو بسیار گشت خوار شود

ز بس اقامت خورشید زرد روی رود

قیاس چون سفری کرد لعل کار شود؟

سپید پوش شود ماه وقت استقبال

در اجتماع ز زحمت سیاه سار شود

چرا عزیز و گرامی بود به اول ماه

از آنکه آخر مه یک دو شب شکار شود

نهال تا که بود بر درخت شاخ بود

چو شد جدا ز درختان میوه دار شود

در آفتاب اگر بیشتر نگاه کنند

روا بود که نظر بر دو دیده بار شود

چو بحر علمی و غواص چون شود به تو بحر

برای چونین درهای آبدار شود

چو در نیافت اگر بیشتر مقام کند

چو اهل دریا باشد که زرد و زار شود

تو آفتابی و سیاره محترق گردد

چو پیش خدمت آن شاه تاجدار شود

دل از جدائی در حال وصل می ترسد

به وصل گاه جدائی امیدوار شود

اگر خدای بخواهد عروس دولت تو

زطبع جلوه گرم خوب چون نگار شود

منم که باز همایون آشیان توام

وفای باز به پرواز آشکار شود

همیشه تا که به بستان درخت شاخ زند

چو شاخهاش گران گشت بردبار شود

درخت عمر تو سر سبز باد چندانی

که چار شاخش در عاقبت هزار شود

پناه خلق به خلق فراخ دست تو باد

که همچو خلق همی خلق تنگ بار شود

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به توصیف مقام والای امام و جایگاه او در دین و عالم می‌پردازد. شاعر به ستایش امام می‌پردازد و ایشان را به عنوان منبع حق و علم معرفی می‌کند. تاکید بر این است که مقام امام در زندگی مردم چقدر حیاتی و ضروری است. شاعر به دوران‌های سخت و مشکلاتی اشاره می‌کند که مردم ممکن است با آن‌ها مواجه شوند، و امیدوار است که با هدایت امام، این مشکلات برطرف شود. شاعر از زیبایی‌های طبیعت و تغییر فصل‌ها مثال می‌زند تا نشان دهد که چگونه می‌تواند در زندگی انسان‌ها تأثیر مثبت بگذارد. در نهایت، او از دوران خوش و طول عمر امام دعا می‌کند و خواهان فراخی و رفاه برای مردم به واسطه وجود اوست. این شعر به نوعی ابراز محبت و وفاداری نسبت به امام و آرزو برای سلامتی و قدرت اوست.