نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۳۸ - غیر آزادگان حزین لاهیجی

حزین لاهیجی / قطعات / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

غیر آزاده خاطری که بود

برتر از چرخ و انجمش، پایه

باقیان، زیر آسمان هستند

همچو در زیر ماکیان خایه

گر سر از بیضه برکند، باشد

مادرش طبع و مرکزش دایه

همه از طفلکی، سبک تمکین

همه در ناکسی، گران مایه

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، شاعر به توصیف فردی غیرآزاد می‌پردازد که به رغم خویشتن خود، از خود برتر است. او تحت تأثیر آسمان و ستارگان قرار دارد، مانند پرندگانی که در زیر آسمان زندگی می‌کنند. شاعر با اشاره به این که اگر این فرد از قفس خود رهایی یابد، مادرش و شخصیتی که از آن برآمده در انتظارش هستند، به نوعی به ارتباط موجودات با اصل و ریشه‌شان اشاره می‌کند. در نهایت، تأکید بر این است که همه موجودات در زندگی خود با مشکلات و ناپختگی‌های کودکانه روبه‌رو هستند و ارزش واقعی آن‌ها در عمق وجودشان نهفته است.