بخش ۸ - به خود پیچیدگان در دل اسیرند اقبال لاهوری
اقبال لاهوری / ارمغان حجاز / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
به خود پیچیدگان در دل اسیرند
همه دردند و درمانناپذیرند
سجود از ما چه میخواهی که شاهان
خَراجی از دهِ ویران نگیرند
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر بیانگر تسلیم و اسیری انسانها در دردها و مشکلاتشان است. آنها همچنان که به خود پیچیدهاند، نمیتوانند درمان بیابند. در نهایت، شاعر از خداوند میپرسد که سجود و عبودیت در چنین شرایطی چه فایدهای دارد، وقتی که حتی شاهان نیز از انسانهای ویرانشده خواستهای نمیکنند.