بخش ۴۲ - اگر نظاره از خود رفتگی آرد حجاب اولی اقبال لاهوری
اقبال لاهوری / زبور عجم / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)
اگر نظاره از خود رفتگی آرد حجاب اولی
نگیرد با من این سودا بها از بس گران خواهی
سخن بی پرده گو با ما شد آن روز کم آمیزی
که می گفتند تو ما را چنین خواهی چنان خواهی
نگاه بی ادب زد رخنه ها در چرخ مینائی
دگر عالم بنا کن گر حجابی درمیان خواهی
چنان خود را نگه داری که با این بی نیازی ها
شهادت بر وجود خود ز خون دوستان خواهی
مقام بندگی دیگر مقام عاشقی دیگر
ز نوری سجده میخواهی ز خاکی بیش از آن خواهی
مس خامی که دارم از محبت کیمیا سازم
که فردا چون رسم پیش تو از من ارمغان خواهی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به تجربه‌های عاشقانه و عمیق پرداخته و بیان می‌کند که اگر انسان از خودخواهی و حجاب‌های ابتدایی عبور کند، به درک بهتری از عشق و بندگی خواهد رسید. عشق واقعی نیاز به صداقت و ارتباط بی‌پرده دارد و فقط با رعایت مقام بندگان و درک عمیق از خود و دیگران امکان‌پذیر است. شاعر به نوعی اشاره می‌کند که فردی که در جستجوی عشق است، باید از موانع عبور کند و خود را به نور و حقیقت نزدیک کند. در نهایت، به فرآیند تغییر و تحول در وجود اشاره می‌کند که می‌تواند به خلق زیبایی‌ها بینجامد.