شمارهٔ ۱۱ ایرج میرزا
ایرج میرزا / غزل‌ها / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)
تا بر سر است سایهٔ شهزاده ایرجم
گویی مگر به تاج فریدون مُتَوَّجَم
ما هر دو شاهزاده و ما هر دو ایرجیم
اما چه ایرجی بود او ، من چه ایرجم!
با خلقتش چو خلقت خود می‌کنم قیاس
گیرد ز مادر و پدر خویشتن لجم
گفتم قتیلِ خنجرِ ابرویِ او شوم
آوخ که سازگار نشد طالعِ کجم
گفتم مُدَرَّجی که مگر شاهزاده‌ای...
...رج بسپُرَد به حافظه شعر مُدَرَّجم
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این بیت‌ها، شاعر به مقایسه خود با شهزاده ایرج می‌پردازد و ضمن اشاره به شباهت‌های ظاهری و خانوادگی، احساس ناتوانی و حسرت خود را بیان می‌کند. او از سرنوشت ناخوشایند خود گلایه کرده و اشاره می‌کند که اگرچه هر دو شاهزاده‌اند، اما سرنوشتشان متفاوت است. شاعر همچنین به ناتوانی‌اش در رسیدن به محبوبی که آرزویش را داشته، اشاره می‌کند و از اینکه قادر به تحقق آرزوهایش نبوده، ابراز تأسف می‌کند.