بخش ۲۹ جامی
جامی / روضهٔ ششم (در مطایبه) / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مسدس مخبون محذوف)
پسر معلمی را گفتند: چه بلا احمقی! گفت: اگر من احمق نبودمی ولدالزنا بودمی!
عیب مادر بود ار فرزندی
خلق و خویش نه به وفق پدر است
گوش استر که دراز است گواست
کش نه اسب است پدر بلکه خر است
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این متن، به طور کنایه‌آمیز به موضوع وراثت و خصوصیات خانوادگی اشاره شده است. پسر معلم می‌گوید که اگر او احمق نبود، فرزند حرام‌زاده‌ای می‌بود که در این صورت عیب از مادرش است، نه از پدرش. منظور از این جملات این است که ویژگی‌ها و خلق و خوی انسان‌ها به پدر و مادرشان مربوط می‌شود و در نهایت به قضاوت در مورد افراد و نسبت دادن صفات به آنها اشاره دارد.