نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۲ - تجدید مطلع جویای تبریزی

جویای تبریزی / مناقب / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)

چون بلرزند ز بیعت چه زمین و چه فلک

گردد از ماه جدا نور و ز ماهی پولک

پیش پیش جلوی قدر تو زیبد ز فلک

شاطر مهر کشد خدنگ جهان گرد یدک

نیست مانندتری جز تو رسول الله را

هست از ذات تو اوصاف پیمبر مدرک

هیبت قهر تو گر لرزه به گردون فکند

چون عرق ریزد از افلاک کواکب یک یک

جز ولای تو ز کس چشم امیدم نبود

به جز این حبل متین نیست مرا مستمسک

زیرک از دشمنی دین تو باشد ابله

ابله از فیض تولای تو گردد زیرک

لطف دربارهٔ خصم تو غضب می گردد

کار آتش کند آبی که فتد در آهک

تا بپوشد ز جهان چشم در آتش باشد

بهر خود ساخته بدخواه تو از گور کلک

گر جنابت شدی از جانب یزدان مامور

که ز شمشیر تو خصم تو شود مستهلک

نقش غیر از ورق دهر به فرمان اله

گز لک خشم تو چون نقطهٔ شک کردی حک

جلوهٔ ظاهرت ای شمع هدا بعد از غیر

هیچ شک نیست که باشد چو یقین بعد از شک

بیند آنرا که درون تیرهٔ بی اخلاصی

سرب ریزد به گلو شحنهٔ حکمت چو تفک

خانهٔ خصم تو ای کاش که ویران می ساخت

ماه نو چون نزند فیل فلک را به کجک

هست دین تو طریقی که در آتش باشد

هر که یک گام چپ و راست فتد زین مسلک

نتوان برد برون از دل ما حب علی

نور از مهر جهانتاب نگردد منفک

وسعت آباد جهان تا بود آباد ز مهر

تنگ بادا دل خصم تو چو چشم ازبک

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

شعر به توان و عظمت پیامبر (ص) و اهمیت ولایت علی (ع) پرداخته و به رابطه عمیق بین آنها اشاره می‌کند. در این متن، تعابیر بلندی از عظمت قدرت پیامبر و تبعیت از او وجود دارد و به تأثیر محبت علی (ع) در زندگی مومنان اشاره شده است. شاعر بر این باور است که فقط از طریق ولایت علی (ع) می‌توان به آرامش و سعادت دست یافت و دشمنی با او و دینش را نشانه‌ای از نادانی می‌داند. همچنین، به سرنوشت بدخواهان و عاقبت آنها پرداخته شده و انجماد دل آنها در برابر محبت علی (ع) را توصیف کرده است. در کل، متن بر محور وفاداری به دین و محبت به اهل بیت (علیهم‌السلام) تأکید می‌کند.