نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۳۱۰ - ایضا له کمال‌الدین اسماعیل

کمال‌الدین اسماعیل / قطعات / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

آدمی را چهار حالت هست

در دو گیتی ز باقی و فانی

هر یکی با هزار گونه بلا

خواه پیدا و خواه پنهانی

من به تفصیل شرحشان بدهم

که تو انکار کرد نتوانی

زندگی، مرگ، گور و رستاخیز

زین برون نیست گر مسلمانی

محنت زندگی همی بینی

ناخوشی‌های مرگ می‌دانی

وحشت گور و هول رستاخیز

در کتب خوانده‌ای و می‌خوانی

آخر این آدمیّ بیچاره

کی کند شادی و تن‌آسایی؟

حاصل کار او چو در نگری

هست جمله غم و پشیمانی

نیست در اعتقاد دانایان

هیچ نعمت ورای نادانی

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

شاعر در این بیت‌ها به چهار حالت انسانی اشاره می‌کند که شامل زندگی، مرگ، گور و رستاخیز است. او توضیح می‌دهد که انسان‌ها در زندگی دچار مشکلات و رنج‌های زیادی هستند و حتی در مرگ و پس از آن نیز با وحشت و هول روبه‌رو خواهند شد. به نظر می‌رسد که این حالات موجب غم و پشیمانی در زندگی انسان‌ها می‌شود و در نهایت هیچ‌یک از این وضعیت‌ها به شادی و آرامش نمی‌انجامد. شاعر معتقد است که در میان این انواع بلایا، عقل و آگاهی دانایان به انسان کمک نمی‌کند و زندگی در نهایت مملو از درد و سختی است.