بخش ۸۳ - جنگ هنومان با پیلان ملا مسیح
ملا مسیح پانیپتی / رام و سیتا / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
درآن میدان هنومان دلاور
همی زد پیل را با پیل دیگر
وزیده چون سموم بادیه تیز
به فرق دشمنان کرده فنا ریز
غریوان چون نهنگ موجۀ نیل
هلاک دیو زادان را تب پیل
گریزان حلقه حلقه پیل زان به بر
پراکنده ز باد انبوهی ابر
چو طوفانی ز دریا تند جسته
بسا کشتی به یک دیگر شکسته
ز پور باد پیلان رفته پر دور
چو پران کوهها از نفخۀ صور
به هر سو بوی خشم او گذشتی
رخ پیلان ز بادش لقوه گشتی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این میدان، جنگجوی دلاور به نبرد پیلها (فیلها) میپردازد و با قدرت خود آنها را به سمت دشمنان میکوبد. او مانند طوفانی سهمگین عمل میکند و دشمنان را نابود میکند. غریوان (دشمنان) به شدت در مقابل او سقوط میکنند و مانند دریایی متلاطم به سمت عقب میریزند. خشم او همچون طوفان در میان میدان جاری است و فیلها در اثر بادی شدید به هر سو پراکنده میشوند. این بینظمی شبیه کشتیهایی است که در دریای طوفانی به یکدیگر برخورد میکنند و با هر نفخ (فشاری) او، فضا پر از بوی خشم و ترس میشود.