شمارهٔ ۴۱ - فتح قلعه ایروان مشتاق اصفهانی
مشتاق اصفهانی / ماده تاریخ / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف)
شکرلله گشت از عون حق و امداد بخت
ایروان مفتوح از تیغ شه صاحب قران
سایه برج الهی مهر برج خسروی
وارث ملک سلیمان صاحب تخت کیان
کلب درگاه امیرالمؤمنین طهماسب شاه
آنکه از بیمش فتد تب لرزه برشیر ژیان
آن شجاعت پیشهکز شمشیر او هنگام رزم
هر طرف روی آورد صد جون خون گردد روان
معدلت کیشی که در اقضای عالم گشته است
کم ز صیت شهرتش آوازه نوشیروان
چون ز صدق و نیت پاک و خلوص اعتقاد
داد این فتح نمایانش خدای انس و جان
کلک معنی سنج مشتاق ازپی تاریخ سال
زد رقم از لطف ایزد فتح گردید ایروان
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به پیروزی سپاه ایران تحت فرماندهی طهماسب شاه در فتح ایروان اشاره دارد. شاعر به تأثیر عون الهی و کمکهای خداوند در این پیروزی اشاره کرده و از شجاعت طهماسب، که رعب و وحشت در دل دشمنان میانداخت، یاد میکند. او همچنین به ویژگیهای نیک و خلوص نیت طهماسب و تأثیر آن بر موفقیتهایش اشاره میکند. در نهایت، این فتح را نتیجه لطف و اراده الهی میداند.