شمارهٔ ۲۲ ملا احمد نراقی
ملا احمد نراقی / منتخب غزلیات و قطعات / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعولن (هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف)
در مدرسه دی با دو سه فرزانه نشستم
پیمان پی بشکستن پیمانه ببستم
امروز چو نیکو به حقیقت نگرستم
دیدم که به دیروز چه دیوانه شده ستم
سرگشته و حیران سوی میخانه دویدم
در پای خم افتادم و در زود ببستم
دیدند چنینم دوسه دیوانه و گفتند
دیوانه ای آیا تو؟ بگفتم بله هستم
گفتند به هم چاره ی این چیست، یکی شان
پر کرد ز می ساغری و داد به دستم
گفتم چکنم؟ گفت بپیما و میندیش
گفتم که کند عهده ی آن عهد که بستم؟
گفتا پی کفاره ی آن، جام دگر نوش
من نیز دو صد عهد به این حیله شکستم
بگرفتم از او جامی و جام دگر از پی
نوشیدم و برخاستم و راست نشستم
سر سوی فلک کردم و گفتم که «صفایی»
صد شکر خدا را که ازین طایفه رستم
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شاعر در این شعر به یاد روزهای گذشته‌اش می‌افتد و از حالتی سرگشته و حیران سخن می‌گوید. او در میان دوستانش به میخانه می‌رود و خود را به حالتی از دیوانگی می‌بیند. وقتی از او سوال می‌کنند که آیا دیوانه‌ای، پاسخ مثبت می‌دهد. یکی از دوستانش راه‌حلی برای او ارائه می‌دهد، او را به نوشیدن می‌دعوت می‌کند و می‌گوید که نگرانی از عهدهایی که بسته ندارد. شاعر به آثار خوشی پی می‌برد و با نوشیدن می، احساس آزادی و شکرگزاری می‌کند که از این جمع منفرد نیست.