نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۱ - توحید حکیم نزاری

حکیم نزاری قهستانی / دستورنامه / وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)

قل الحمدلله نزاری فَقُل

خداوندِ جزو و خداوندِ کٌل

خداوندِ امر و خداوند خلق

ازو و بدو قطع و پیوند خلق

برآرنده خیمه بی‌طناب

فروزنده‌ی مشعلِ آفتاب

به دوحرف نه طاق برهم زده

به کاف و به نون هفت طارم زده

زعقل ابتدا کرده ابداع را

و زو نفس وز نفس اطباع را

هیولی و ارکان و انواع و جنس

نباتی و حیوانی و جن و انس

بسیط زمین و بساط زمان

نهایات و غایات کون و مکان

شد از امر او آفرینش پدید

چو از خلق نوبت به انسان رسید

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این متن به ستایش خداوند و بیان ویژگی‌های او می‌پردازد. خداوند را به عنوان خالق و تدبیرکننده همه چیز معرفی می‌کند و تأکید می‌کند که او از ابتدا سبب آفرینش و شکل‌گیری موجودات بوده است. همچنین اشاره می‌کند که خداوند حیات را به انسان‌ها ارزانی داشته و همه چیز در جهان نتیجه اراده و امر اوست. به عبارت دیگر، تمام موجودات، از جمله گیاهان، حیوانات و انسان‌ها، نشأت‌گرفته از اراده و خلاقیت خداوند هستند.