شمارهٔ ۵۴۷ حکیم نزاری
حکیم نزاری قهستانی / غزلیات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
حور چشمان ملایک منظرند
آن که بر عذرا دل از ما میبرند
زین هوس ناکانِ تر دامن چو گل
نیستند اینها گروهی دیگرند
می از آن خمخانه کایشان میکشند
پس بدان پیمانه کایشان میخورند
شوق میآرند و حالت میکنند
روح میبخشند وجان میپرورند
عقل را از خانه بر در مینهند
پرده ناموس و نامش میدرند
نفس را دستار در گردنکشان
از سر بازار بر میآورند
پارسایان را خراباتی کنند
گر شبی بر خیل ایشان بگذرند
در حریم راستانِ پاکباز
اهلِ دل إلّا به حرمت ننگرند
بر کمالِ حسنشان صاحبدلان
چون نزاری هر زمان والهترند
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر درباره زیبایی و جذبه معشوقهها و تأثير آنها بر دل و عقل انسانهاست. شاعر به توصیف چشمان معصومان و زیباییهای عذری میپردازد که باعث میشود دلها از ایشان پر بکشند. او به می و مستی و حالتهای روحانیای اشاره میکند که این زیباییها به جان انسان میبخشند و عقل را از آنها میگیرند. به نظر میرسد که در عشق و زیباییهای نامحدود، بسیاری از افراد دیندار و پارسا نیز به شدت تحت تأثیر قرار میگیرند و در نتیجه، شوق و والهشدگی در آنان به وجود میآید. شاعر با اشاره به زیباییهای خالص و حقیقتی که در دلیری و عشق نهفته است، به تلاش برای درک این زیباییها پرداخته است.