حکمت شمارهٔ ۸۶ سعدی
سعدی شیرازی / باب هشتم در آداب صحبت / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
اَجَلّ کائنات از روی ظاهر آدمیست، و اَذلّ موجودات سگ. و به اتّفاقِ خردمندان، سگِ حق‌شناس بِه از آدمی ناسپاس.
سگی را لقمه‌ای هرگز فراموش
نگردد ور زنی صَد نوبتش سنگ
و گر عمری نوازی سفله‌ای را
به کمتر تندی آید با تو در جنگ
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به مقایسه انسان و سگ می‌پردازد. شاعر می‌گوید که سرنوشت و اجل کائنات بر اساس ظاهر آدمی است، ولی در عوض سگ که موجودی اذل و حق‌شناس است، در درک وفاداری و سپاسگزاری بسیار برتر از انسان‌های ناسپاس است. همچنین اشاره می‌کند که سگ هرگز لقمه‌ای را فراموش نمی‌کند، حتی اگر با سختی و تندی مواجه شود. این شعر به ارزش وفاداری و سپاسگزاری در برابر بی‌احترامی انسان‌ها تأکید دارد.