غزل شمارهٔ ۱۴۶۹ صائب
صائب / غزلیات / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)
زاده بد گهر از پاک گهر ممتازست
مگس سگ ز مگسهای دگر ممتازست
نیست در عالم ایجاد تفاوت در نفس
طوطی از زاغ به حرف چو شکر ممتازست
در سرانجام اثر باش که در عالم خاک
زنده از مرده به انشای اثر ممتازست
رتبه فیض رسان به بود از فیض پذیر
آب از خاک ازین راهگذر ممتازست
نیست مخصوص کمر پیچ و خم ناز، ترا
هر سر موی تو از موی دگر ممتازست
ساکن کوی خرابات مغان شو صائب
که ز شیران سگ این راهگذر ممتازست
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به بیان تفاوت‌های ذاتی و ویژگی‌های ممتاز افراد و اشیاء می‌پردازد. شاعر تأکید می‌کند که اصل و نژاد در تعیین ویژگی‌های هر چیزی نقش مهمی دارد. به‌عنوان مثال، زاده از خانواده‌ای پاک و نیکو دارای برتری است و حتی در میان حیوانات نیز مگس هم از دیگر مگس‌ها ممتاز است. او به این نکته می‌پردازد که در دنیای آفرینش تفاوت ذاتی وجود دارد و برخی چیزها به مراتب از دیگران برتر هستند. در نهایت، شاعر توصیه می‌کند که در زندگی باید به چیزهای با کیفیت و ممتاز توجه کرد، مانند حضور در مکانی که در آن برتری و معنویت وجود دارد.