غزل شمارهٔ ۶۶۲۳ صائب
صائب / غزلیات / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)
در دور خط به حرف رسیدن چه فایده؟
در وقت عزل شکوه شنیدن چه فایده؟
خط نیست دشمنی که بتابد ز تیغ روی
بر روی خویش تیغ کشیدن چه فایده؟
سر رشته نگاه چو از دست رفت، رفت
دنبال صید جسته دویدن چه فایده؟
اکنون که شعله زد ز جگر سوزش نهان
چون شمع دست خویش گزیدن چه فایده؟
ابر تنک نهان نکند آفتاب را
بر داغ عشق پرده کشیدن چه فایده؟
پست و بلند پیش نسیم خزان یکی است
چون تاک بر درخت دویدن چه فایده؟
گل می کند پیاله کشی از بهار رنگ
پیمانه را نهفته کشیدن چه فایده؟
چون تیر می جهد ز کمان گفتگوی حق
منصور را به دار کشیدن چه فایده؟
تیغ زمانه را به جگر آب رحم نیست
خون خوردن و به خاک تپیدن چه فایده؟
صائب چو یار با دگران باده می کشد
گردن ز انتظار کشیدن چه فایده؟
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به بررسی موضوعات بی‌فایده بودن برخی تلاش‌ها و احساسات انسانی می‌پردازد. شاعر در هر بیت به نحوی بر این نکته تاکید می‌کند که وقتی به نتیجه‌ای نرسیم یا شرایط تغییر نکند، تلاش‌ها و احساسات ما بی‌معنا می‌شود. او به بی‌مفایده بودن کشمکش‌ها، عواطف و انتظارات اصرار می‌ورزد و به نوعی شکست در برابر زمان و شرایط زندگی را به تصویر می‌کشد. شاعر در نهایت به ناامیدی از انتظار و تلاش برای ارتباط با دیگران نیز اشاره می‌کند، که همه اینها نشان‌دهنده‌ی حس تنهایی و یأس است.