شمارهٔ ۲۸ سحاب اصفهانی
سحاب اصفهانی / قطعات / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعولن (هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف)
خان فلک اجلال حسین آنکه بنا کرد
محکم تر از ارکان بهشت این دو سراچه
آن رتبت بستان جلالت که از او شد
زیبنده چو بستان بهشت این دو سراچه
زایوان فلک قصر جلالش بود ارفع
زآنسان که زایوان بهشت این دو سراچه
دارد ارم خلوتش از حور بهشتی
خادم چو ز غلمان بهشت این دو سراچه
بر وضع ارم زد حرمش طعنه به سامان
چونانکه به سامان بهشت این دو سراچه
نبود عجب ار زآتش غیرت بگدازد
چون شمع شبستان بهشت این دو سراچه
ز آن بیش نبودند سزاوار و گرنه
می بود زسکان بهشت این دو سراچه
از دیده فتد روضه ی رضوانش ببیند
گر دیده ی رضوان بهشت این دو سراچه
گر نیست بهشت از چه شب و روز بود پر
از نعمت الوان بهشت این دو سراچه
القصه بنا چون شد از افزونی رتبت
شد باعث نقصان بهشت این دو سراچه
بنوشت (سحاب) از پی تاریخ بنایش:
«بینی چو دو ایوان بهشت این دو سراچه»
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر دربارهی خان فلک اجلال حسین و حسن بنای اوست که آن را بهگونهای زیبا و محکمتر از ارکان بهشت توصیف میکند. شاعر به وصف جلال و عظمت این بنا میپردازد و آن را معادل و زیباتر از باغهای بهشتی میداند. همچنین، خدام و زیباییهای موجود در این مکان را به حور و غلمان بهشت تشبیه میکند. او با استفاده از استعارههای مختلف به توصیف احساسات و خصوصیات این بنا، از جمله غیرت و زیباییهای آن میپردازد و به شکلی هنرمندانه نشان میدهد که این بنا حتی میتواند باعث نقصان در زیباییهای بهشت باشد. این شعر نمادی از شکوه و عظمت و زیبایی است که در بنای خان فلک اجلال حسین نهفته است.