نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۷ - نوحه‌ی دیگر صامت بروجردی

صامت بروجردی / کتاب نوحه‌های سینه زنی (به اقسام مختلفه و لحنهای متنوع و مخصوصه) / وزن: مفتعلن مفتعلن فاعلن (سریع مطوی مکشوف)

آه که صد پاره جگر شد حَسن

داد ز زن، داد ز بیدادِ زن!

زهرِ معاویهٔ کافر ز سَر

کرد جهان را همه بیت‌الحَزن

شیرِ خدا، پادشهِ «لو کُشِف»!

جانبِ یثرب بشتاب از نجف

آمده با فوجِ مَلَک، صف به صف

وردِ زبان کرده همه با اَسَف:

آه که صد پاره جگر شد حسن

گم شده از عرشِ برین، گوشوار

غم شده با احمدِ مختار، یار

جانبِ جبریلِ امین گوش‌ دار

گرید و گوید ز غمِ زار، زار:

آه که صد پاره جگر شد حسن

بوالبشر از خجلتِ خیرُالبشر

بر سرِ زانو بنهاده است سَر

نوح از این داغ شده نوحه‌گر

گرید و گوید به دو چشمانِ تر:

آه که صد پاره جگر شد حسن

کرده سه جا حضرتِ خیرُالنسا

بیرقِ ماتم، عَلمِ غم به‌پا

گه به خراسان و گهی کربلا

گه به مدینه به سرِ مجتبی:

آه که صد پاره جگر شد حسن

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این اشعار به توصیف فاجعه‌ای بزرگ در تاریخ اسلام می‌پردازد که به قتل امام حسن (ع) و مصائب اهل بیت اشاره دارد. شاعر با بیان احساساتی چون غم و اندوه، به نقش معاویه در این وقایع و اثرات آن بر دل‌های مردم اشاره می‌کند. همچنین، شخصیت‌های دیگر چون پیامبر (ص) و حضرت علی (ع) نیز در این فاجعه متاثرند و شاعر به سوگواری آنها پرداخته است. مضمون کلی این اشعار بیانگر درد و رنج ناشی از ظلم و فراق اهل بیت و برپایی عزاداری برای امام حسن (ع) است.