بخش ۴۹ - فی رؤیاء السّباع سنایی
سنایی غزنوی / الباب الاوّل: در توحید باری تعالی / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)
شیر خصمی مسلّط و مغرور
که بُوَد کارش از مجامله دور
پیل شاهیست لیک با هیبت
هرکسی ترسناک از آن صولت
کبک باشد به هر سبیل مفید
نیست بر قول اوستاد مزید
آهو از خانهٔ زنان تعبیر
بیشتر دارد ای به دانش پیر
دشمن آید پلنگ بدکردار
که بُوَد در معاملت مکّار
ببر را هم به دشمن انگارند
به کتاب اندرون چنین آرند
خرس خصمیست پر خیانت و دزد
که ز دیدار او نیابی مزد
یوز و کفتار و گرگ با روباه
دشمنانند هریکی بدخواه
ورچه روباه حیله‌گر باشد
مرده بینی ورا بتر باشد
مار بینی عدوی کینه‌ورست
ور کند قصد تو ترا بترست
گزدم و غنده و دگر حشرات
همه باشد ز جملهٔ آفات
سگ به خواب اندرون عوان باشد
لیک بیدار پاسبان باشد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر درباره‌ی ویژگی‌های مختلف حیوانات و خصیصه‌های آنهاست. شیر به عنوان مظهر قدرت و سلطنت توصیف می‌شود که دیگران از آن می‌ترسند. کبک و آهو به ترتیب نمایانگر نیکی و فریب‌خوردگی هستند. پلنگ و ببر به عنوان دشمنان مکار معرفی می‌شوند. همچنین، خرس نماد خیانت و دزد است. در این بین، یوز، کفتار، و گرگ نیز به عنوان دشمنان بدخواه ذکر می‌شوند. روباه به عنوان حیله‌گر، مار به عنوان دشمن کینه‌ور و حشرات به عنوان آفات معرفی می‌شوند. در نهایت، سگ به عنوان پاسبان بیدار و محافظ خوابیده توصیف می‌شود. این شعر به نوعی به هشدار درباره دوری از خطرات و دشمنان اشاره دارد.