نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۷۵ - فی نفی صفات المذمومِة عن‌الله تعالی سنایی

سنایی غزنوی / الباب الاوّل: در توحید باری تعالی / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)

در حق حقّ غضب روا نبود

زانکه صاحب غضب خدا نبود

غضب و حقد هر دو مجبورند

وین صفت هردو از خدا دورند

غضب و خشم و کین و حقد و حسد

نیست اندر صفات فرد اَحد

همه رحمت بود ز خالق بار

هست بر بندگان خود ستّار

می‌دهد مر ترا به رحمت پند

به خودت می‌کشد به لطف کمند

گر نیایی بخواندت سوی خویش

به تلطّف بهشت آرد پیش

زانکه هستی بدین سرای دریغ

تو گرفته ز جهل راه گُریغ

دُرّ توحید را تویی چو صدف

آدم تازه را شدی تو خلف

گر کنی ضایع آن در توحید

شوی از مفلسی ز مایه فرید

ور تو آن درّ را نگهداری

سر ز هفت و چهار بگذاری

به سرور ابد رسی پس از آن

نرسد مر ترا ز خلق زیان

در زمانه تو سرفراز شوی

در فضای ازل چو باز شوی

دست شاهان ترا شود منزل

هر دو پایت برآید از بُن گِل

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

غضب و حقد صفاتی هستند که در ذات خداوند وجود ندارند و همواره به دور از رحمت خداوند هستند. خداوند تنها رحمت و مهربانی دارد و بندگان را به سمت خود فرا می‌خواند. اگر کسی به سوی خدا بیاید و در توحید پایدار باشد، به سعادت و آرامش می‌رسد و از مشکلات و آسیب‌های دنیا در امان خواهد بود. با نگهداری از توحید، انسان می‌تواند به مقام بالایی دست یابد و در نهایت به سرور ابد برسد و در دنیای مادی نیز موفق و محترم خواهد بود.