غزل شمارهٔ ۱۵۳۳ شاه نعمتالله ولی
شاه نعمتالله ولی / غزلیات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
توئی جانا که عین هر وجودی
به خوبی دل ز خود هم خود ربودی
نبود این بود و بودی عین وحدت
نمودی کثرت از وحدت که بودی
جان صورت و معنی عیان شد
چو بند برقع پنهان گشودی
به چشم خود بدیدی حسن خود را
جمال خود در آئینه نمودی
چو تو با شمع خود رازی بگفتی
چه گویم آنچه خود گفتی شنودی
ز جود او وجود جمله موجود
عجب تو خود وجود عین جودی
وجود هر دو عالم نزد سید
نباشد جز وجود فی وجودی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به توصیف عشق و وحدت الهی میپردازد. شاعر به حضور جانا (که نمایانگر عشق الهی یا خداوند است) اشاره میکند و بیان میکند که او خود را از همه چیز جدا کرده و به کثرتهای دنیوی رنگ و بویی داده است. در این معنا، جانا خود را به نمایش گذاشته و زیباییاش را در آینه وجود نشان داده است. همچنین بیان میشود که وجود تمام چیزها در وجود و رحمت الهی است و هیچ چیز بغیر از وجود او به واقعیت نمیرسد. در نهایت، نظر شاعر بر این است که وجود حقیقی و وحدت در نزد سید (همان خداوند) است و این اصل درک و شناخت عشق الهی است.