نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۷۷ ادیب الممالک

ادیب الممالک فراهانی / غزلیات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

آن خمیری را کز آب سلسبیل

با دم عیسی سرشته جبرئیل

دست مریم گشته بیرون ز آستین

پخته زاو نان و برنج و زنجبیل

بوده از شهد شکر در مصر جان

دیده از دریای روغن رود نیل

مانده در طوفان حیرت همچو نوح

رفته در نار محبت چون خلیل

عاقبت از همت والای دوست

جسته ره در مقصد دل بیدلیل

بر طبق بنهاده جان بی اختیار

تا سبیل آرد به ابناء السبیل

پشه گر شیرین کند زوکام جان

حلقه طاعت کشد در گوش فیل

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به بیان ویژگی‌های خاص و معنوی «خمیر» می‌پردازد که از ترکیب آب تلخی و ویژگی‌های مقدس به وجود آمده است. خمیر از عسل، برنج و زعفران تشکیل شده و به دست مریم خارج شده است. ویژگی‌هایی از عشق و حیرت نیز در شعر مطرح شده است، مانند تشبیه به نوح و خلیل. در نهایت، شاعر به اراده و همت بلند دوست اشاره می‌کند که راه را برای بهبود انسان‌ها هموار می‌سازد و در آن بر ضرورت طاعت و اطاعت از خدا تأکید می‌کند.