بخش ۵ - جنگ فره فرتیش بابنی بال شاه آشور افسرالملوک عاملی
افسرالملوک عاملی / کوروش نامه / وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه)
بنی پال خود شاه آشوریان
بجنگش همی بست آنکه میان
بجنگ شه ماد همت گماشت
هزاران دلیری که آماده داشت
نبرد دلیران چو آغاز گشت
بنی پال با بخت دمساز گشت
شه ماد مغلوب و منکوب شد
سپاه شکسته در آشوب شد
فره فرتیش در میان کشته شد
سپاه شه ماد سرگشته شد
هزیمت گرفتند ز آشوریان
بسوی وطن زار گشته روان
بسوک شه خویش گریان همه
بکشور بیفتاد بس همهمه
هو خشتر فرزانه فرزند او
همان پاکزاد خردمند او
ز مرگ پدر چون خبردار شد
از این درد آشفت وبس زار شد
چه شب ها که از محنت و آه و درد
بپچید بر خویش و بس نوحه کرد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این شعر، مبارزه‌ای میان بنی پال، شاه آشوریان، و شاه ماد روایت می‌شود. با آغاز جنگ، شاه ماد و سپاهش با دلیری به نبرد می‌پردازند، اما نهایتاً مغلوب و شکسته می‌شوند. فره فرتیش در میان کشته‌ها قرار می‌گیرد و سپاه ماد به سرعت و به حالت آشفتگی به سوی وطن خود فرار می‌کند. در این بین، هو خشتر، فرزند شاه ماد، از مرگ پدرش باخبر شده و از این داغ و درد عمیقاً ناراحت و دچار اندوه می‌شود و شب‌ها به نوحه و ناله می‌پردازد.