(۹) حکایت در ذمّ دنیا عطار
عطار نیشابوری / بخش نوزدهم / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
یکی پرسید ازان دانای فتوی
که چه بهتر بوَد از مالِ دنیی
چنین گفت او که مالی کان نباشد
که گر باشد به جز تاوان نباشد
که گر مالی ز دنیا افتد آغاز
ترا آن مال دارد از خدا باز
ولی کی ارزد آن مال جهانی
که از حق باز مانی تو زمانی
چو از حق باز میدارد ترا مال
پس آن بهتر که نبود در همه حال
ترا چون عیش دنیا راه زن شد
کجا در دین توانی بُت شکن شد
همه عمرت شبست ای خفتهٔ راه
نه از روزی نه از بیداری آگاه
چو روزت صبح گرداند بزودی
که تو در عشق بازی با که بودی
هر آن ساعت که نه در عشقِ دینی
حریف اژدهای آتشینی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این متن، سوالی از یک عالم دینی درباره بهترین نوع مال دنیوی مطرح میشود. او پاسخ میدهد که مالی که موجب دوری از خدا شود، ارزش ندارد و بهتر است انسان از آن دوری کند. اگر مال دنیا باعث شود که انسان از حق باز بماند، آن مال هیچ سودی ندارد. هر لحظهای که انسان در عشق دینی نباشد، در واقع در حال خواب است و نمیتواند به حقیقت و بیداری دست یابد. در نتیجه، زندگی دنیوی اگر به دین آسیب برساند، بهتر است که انسان از آن پرهیز کند.