نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۱۲ - الحكایة و التمثیل عطار

عطار نیشابوری / بخش چهلم / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)

کاملی گفته‌ست میباید بسی

علم و حکمت تا شود گویا کسی

لیک باید عقل بی حد و قیاس

تا شود خاموش یک حکمت شناس

دم مزن چون کن مکن مینشنوند

با که گوئی چون سخن مینشنوند

ور کسی میبشنود اسرار تو

مینشیند از حسد در کار تو

کوه با آن جمله سختی و وقار

هرچه گوئی باز گوید آشکار

روی در دیوار کن وانگه خموش

زانکه آن دیوار دارد نیز گوش

ور تودر دیوار خواهی گفت راز

هست دیوار لحد با آن بساز

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این قطعه، شاعر به اهمیت علم و حکمت اشاره می‌کند و بیان می‌کند که برای درک عمیق‌تری از این مسائل، نیاز به عقل بی‌پایان است. او همچنین هشدار می‌دهد که باید حرف‌ها را با احتیاط گفت زیرا ممکن است دیگران شنونده پنهان صحبت‌ها باشند. سخنان رازآلود باید در میان اعتماد و در مکان‌های امن گفته شود، چرا که حتی دیوارها نیز ممکن است چیزهایی را بشنوند. در نهایت، اشاره‌ای به دیوار قبر (لحد) دارد که ممکن است جای مناسبی برای کتمان رازها باشد.