بخش ۲۲ - در بیان چارچیز که صاحب عقل و دانش را ازینها دور باید بود عطار
عطار نیشابوری / پندنامه / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
هر که‌را عقل است و دانش ای عزیز
دور باید بودنش از چار چیز
کار خود با ناسزا نکند رها
مردمی نکند به جای ناسزا
عقل داری؛ میل بدکاری مکن
زین چو بگذشتی سبکساری مکن
تا شوی بیش از همه در روزگار
دست بر نان و نمک بگشاده‌دار
تا تو باشی در زمانه دادگر
زیردستان را نکو دار ای پسر
هر که در پند خود آمد استوار
پند او را دیگران بندند کار
هر که از گفتار خود باشد ملول
قول او را دیگران نکنند قبول
هرچه باشد در شریعت ناپسند
گرد او هرگز مگرد ای هوشمند
تا صواب کار بینی سر به‌سر
بر مراد خود مکن کار ای پسر
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به اهمیت عقل و دانش در زندگی اشاره دارد. شاعر می‌گوید که افراد با عقل باید دور از چهار چیز باشند: بدگویی، ناسزا، بی‌اهمیتی و سبکساری. او توصیه می‌کند که انسان‌ها در کارهای خود از ناسزاگویی دوری کنند و به دیگران احترام بگذارند. همچنین به اهمیت نیکوکاری و رعایت انصاف در برخورد با زیردستان اشاره می‌شود. در نهایت، شاعر تأکید می‌کند که اگر کسی در گفته‌ها و رفتار خود استوار باشد، دیگران به او توجه خواهند کرد و باید از رفتار ناپسند دوری کند تا زندگی شایسته‌ای داشته باشد.