نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

غزل شمارهٔ ۹۷۳ بیدل دهلوی

بیدل دهلوی / غزلیات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

تصور جوهر اکاهی قدرت‌کجا دارد

بهار فضل آن سوی تعقل رنگها دارد

نهال آید برون تخمی‌ که افشانند بر خاکش

دربن صحرا ز پا افتادن ایجاد عصا دارد

ندید از آبله ریگ روان منع جنون‌تازی

به‌نومیدی زپا منشین‌که هر وامانده پا دارد

به‌گردون می‌برد نظاره را واماندن مژگان

مشو غافل ز پروازی که بال نارسا دارد

غریق آیی برون تا محرم تحقیق سازندت

که این دپا بقدر موج دستی آشنا دارد

اثرهای دعا روشن نشد بی‌احتیاج اینجا

ز اسرار کرم گر آگهی دارد گدا دارد

سراپا محوشد تا جمله آگاهی شوی بیدل

بقدر گم ‌شدنها هرکه اینجا رهنما دارد

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این متن شعری است که به مفاهیم عمیق و فلسفی اشاره دارد. شاعر به جستجوی آگاهی و حقیقت پرداخته و می‌گوید که آگاهی و قدرت در اندیشه و تعقل نهفته است. او به تمثیل‌هایی از طبیعت مانند بهار و نهال اشاره می‌کند و از اهمیت تلاش و استقامت در برابر مشکلات سخن می‌گوید. همچنین بر این نکته تأکید دارد که در ناامیدی نباید تسلیم شد و هر کسی که تلاش کند، در نهایت به موفقیت می‌رسد. شاعر به دعا و رازهای کرم الهی اشاره می‌کند و می‌گوید که باید از خود غفلت نکرد و آگاهی را جستجو کرد. او به مخاطب یادآوری می‌کند که افراد مستعد راهنمایی هستند و در گم‌شدن‌ها، راهنمایی خواهند یافت. در مجموع، شعر دعوتی است به بیداری و درک عمیق‌تر از زندگی.