شمارهٔ ۴۰ - قطعه بلند اقبال
بلند اقبال / قطعات / وزن: مفعول مفاعلن فعولن (هزج مسدس اخرب مقبوض محذوف)
خونین جگرم ز گردش چرخ
افسرده دلم ز دور ایام
شام است همی که می شودصبح
صبح است همی که می شود شام
وآگاه نشد کسی به دوران
کآغاز چه بوده چیست انجام
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به احساس اندوه و ناامیدی شاعر اشاره دارد. او از مصائب زندگی و گردش زمان می‌نالد و به تکرار شب و روز اشاره می‌کند که هیچ چیز نمی‌تواند آن را تغییر دهد. در نهایت، او به عدم آگاهی انسان‌ها از آغاز و انجام زندگی اشاره می‌کند و به بی‌معنایی زمان می‌پردازد.