شمارهٔ ٢٠۴ ابن یمین
ابن یمین فریومدی / قطعات / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)
ای خردمند چو روزی ز جهان خواهی رفت
مدت عمر تو گر پنجه و گر صد باشد
بگمانی که مگر زان شودت حال نکو
نکنی آنچه بر اهل خرد بد باشد
کز همه خلق جهان سیرت بد نا خوبست
لیک نا خوبتر از مردم بخرد باشد
بگذر از صورت و سیرت بصفا دار از آنک
آدمی شکل بود کو بتر از دد باشد
مکش از ربقه فرمان سر تسلیم و رضا
که شرنگ از لب محبوب طبر زد باشد
در تصاریف زمان پای بیفشار چو کوه
تا ترا طرف کمر لعل و زمرد باشد
در حسب کوش چه نازی به نسب ابن یمین
رو حسب جو که گهر را نسب از خود باشد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به تفکر در مورد زندگی و رفتار انسان‌ها می‌پردازد. شاعر به خردمندان توصیه می‌کند که هنگامی که زندگی را ترک می‌کنند، نباید تنها به طول عمر خود توجه کنند؛ بلکه باید به کیفیت و نیکی رفتار خود فکر کنند. او تأکید می‌کند که انسان‌های بد و دارای سیرت ناپسند در مقایسه با انسان‌های خردمند، از همه بدتر هستند. در ادامه، از خواننده می‌خواهد که از ظاهر و شکل ظاهری فراتر برود و سعی کند درون خود را پاک و صادق نگه دارد. همچنین، بر پذیرش تقدیر و سرنوشت تأکید شده است، و توصیه می‌شود که بر روی ارزش‌های درونی تمرکز کنند تا از نظر اخلاقی و انسانی برتر شوند. در نهایت، اشاره‌ای به اهمیت خصلت‌های فردی نسبت به نسب و پیشینه خانوادگی شده است.