شمارهٔ ۲۰۲ - تتبع خواجه امیرعلیشیر نوایی
امیرعلیشیر نوایی / غزلیات / وزن: فعلاتن فعلاتن فعلاتن فعلن (رمل مثمن مخبون محذوف)
نوبهاران به قدح آب طربناک انداز
ابرسان غلغله در گنبد افلاک انداز
چند از دور فلک چون کره سرگردانی
فتنه از دور قدح در کره خاک انداز
پاک بازی اگر از ایزد پاکت هوس است
چشم بر عارض پاک از نظر پاک انداز
تنم افسرده شد از زهد ریایی ای عشق
برق آهی سوی این خرمن خاشاک انداز
مست تا کی فکند رخنه بدین ها یا رب
رحمی اندر دل آن کافر بی باک انداز
یا رب این زاهد خودبین که نشد قابل فیض
عکسی از جام در آئینه ادراک انداز
گل صد برگ جمال تو که صد لمعه دروست
پرتو آن همه در این دل صد چاک انداز
فانی از جرعه حافظ شده مست ای ساقی
«خیز و در کاسه زر آب طربناک انداز!»
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این غزل حافظ، شاعر به توصیف حال و هوای عاشقانه و سرمستی می‌پردازد. او از طبیعت و زیبایی‌های آن می‌گوید و درخواست می‌کند که شادی و آب خوشی را به او بدهند. شاعر به زهد و ریای زاهدان انتقاد می‌کند و بیان می‌کند که عشق واقعی هیچ‌گاه خالصانه و پاک نیست. او اشاره به زیبایی و جذابیت معشوقه‌اش دارد و از آثار حضور او در دلش حرف می‌زند. در پایان، شاعر از ساقی می‌خواهد که در کاسه‌ای زر، آب شادی و طرب را بریزد تا او مست شود. این غزل ترکیبی از عشق، سرمستی، انتقاد از ریا و تجلی زیبایی‌هاست.