نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۲۲۵ - تتبع میر در رنگ خواجه امیرعلیشیر نوایی

امیرعلیشیر نوایی / غزلیات / وزن: مستفعلن مستفعلن مستفعلن مستفعلن (رجز مثمن سالم)

چون عکس روی مغبچه خواهم تماشا بنگرم

آیم درون دیر در مرآت صهبا بنگرم

زانسان درون چشم و دل جا کرده آن شوخ چگل

کو رو نماید متصل خواهم چو هر جا بنگرم

ابرو و رخسار تو وه در چشم دل ناکرده ره

نی سر نهم در قبله گه نی در مصلا بنگرم

مه بینم اندر آسمان گل بنگرم در بوستان

هر دم چو نتوانم که آن رخسار زیبا بنگرم

ز اندیشه دنیا مگو می در قدح ریز از سبو

آن جام جم ده تا درو اوضاع دنیا بنگرم

چو رو نمود آن مه جبین ای دل مگو در وی ببین

فرصت کجا یابم چنین یک لحظه تا جا بنگرم

فانی کجا باشد روا در خدمت اهل فنا

گر مانده نقد وقت را در حال فردا بنگرم

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، شاعر به عشق و زیبایی اشاره دارد و اشتیاق خود را برای دیدن معشوق بیان می‌کند. او با اشاره به تصاویر و نمادهای مختلف، از جمله ابرو و رخسار محبوبش، به تأمل در زیبایی‌ها و زشتی‌های دنیا می‌پردازد. شاعر نگران است که نتواند از زیبایی معشوق به طور واقعی لذت ببرد و به همین دلیل مخالف غفلت از لحظه‌های زندگی است. او به مفهوم فانی بودن زندگی و ضرورت بهره‌مندی از زمان حال تاکید دارد. به طور کلی، شعر به دلیری در عشق و ارزش لحظات زندگی پرداخته است.