نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۱۶ امیرعلیشیر نوایی

امیرعلیشیر نوایی / مقطعات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)

خوش آنکو اندرین دیر مخالف

به کس یاری نه افتاد اتفاقش

که گر بر طبع دوران اوفتد یار

بلای دل بود هردم نفاقش

و گر طبع ترا افتد موافق

هلاک جان شود داغ فراقش

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به بررسی وضعیت عشق و دوستی می‌پردازد. شاعر می‌گوید که کسی که در این دنیا با مخالفت و سختی روبروست، به کسی دیگر یاری نمی‌رسد و اگر دوستش با او هماهنگ شود، این نیز موجب عذاب دلش می‌شود. از سوی دیگر، اگر طبع (طبیعت) کسی با دوستش موافق باشد، جدا شدن و فراق او باعث نابودی جانش خواهد شد. در نهایت، شاعر به تضادهای عشق و دوستی اشاره می‌کند و نشان می‌دهد که هر دو وضعیت، مشکلات و دردسرهایی به همراه دارند.