غزل شمارهٔ ۲۶۲ فیض کاشانی
فیض کاشانی / غزلیات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
خوشا آنکو انابت با خدا کرد
بحق پیوست و ترک ماسوا کرد
خوشا آنکو دلش شد از جهان سرد
گذشت از هر هوس ترک هوا کرد
خوشا آنکسکه دامن چید از غبار
بیار واحد فرد اکتفا کرد
خوشا آنکسکه فانی گشت از خود
ز تشریف بقای حق قبا کرد
خوشا آنکو در بلا ثابت قدم ماند
بجان و دل بعهد او وفا کرد
خوش آنکو لذت دار الفنا را
فدای لذت دار البقا کرد
خوش آن دانا که هر دانش که اندوخت
یکایک را عمل بر مقتضا کرد
خوشا آنکو بحدس صایب عقل
مهم و نامهم از هم جدا کرد
خوشا آنکو به تنهائی گرفت انس
چو فیض ایام بگذشته قضا کرد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به ستایش افرادی می‌پردازد که رابطه‌ای عمیق و نزدیک با خدا برقرار کرده‌اند و از دنیا و خواسته‌های آن فاصله گرفته‌اند. شاعر به خوشا بودن کسانی اشاره می‌کند که دل از دنیا کنده و به خدا پیوسته‌اند، به خود و هوس‌های دنیوی پشت کرده‌اند و در سختی‌ها ثابت قدم مانده‌اند. همچنین، او بر اهمیت عمل به علم و دانش تأکید می‌کند و اشاره می‌کند که کسانی که در تنهایی به خدا پناه می‌برند و از لذات دنیا می‌گذرند، در واقع به مقام حقیقت و بقا دست می‌یابند. به طور کلی، متن دعوت به ترک دنیا و رسیدن به حقیقت و نزدیکی به خداست.