درخت علم مخصوص اهلبیت عصمت بود فیض کاشانی
فیض کاشانی / قصاید / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)
آدم ز حسن و بهجت آن در شگفت ماند
کاشباح نور و علم چه قوم است ای خدا
آمد ندا که نور حبیب خدای تست
با نور اوصیای وی و شاه اوصیا
آنان که بودشان سبب آفرینش است
آنان که مقصدند ز خلق و ز امر ما
هست این درخت صورت علم نهانشان
کز وی کسی بری نبرد جز به اذن ما
آن کو به اذن میبرد از وی بری، ولی است
داناست بیتعلّم و بینای رازها
باز آن کسی که میبرد از وی به غیر اذن
نومید و تیره مانده در این پرده عطا
مخصوص اهلبیت حبیب است آن درخت
یا آن کسی که از در ایشان برد عما
این منزلت به هیچ پیامبر ندادهایم
جز آنکه میخورد نمک از خوان مصطفا
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن درباره‌ی عظمت و مقام اهل بیت (ع) و اوصیای پیامبر اسلام (ص) سخن می‌گوید. شاعر به زیبایی و نور ایشان اشاره می‌کند و بیان می‌کند که آنها دلیل آفرینش هستند و مقصد زندگی مخلوقات به شمار می‌روند. درخت علم و معرفت ایشان از دیگران متمایز است و تنها کسانی که با رضا و اذن اهل بیت از این علم بهره می‌برند، می‌توانند به حقیقت دست یابند. همچنین تأکید می‌شود که مقام و منزلت اهل بیت هیچ گاه به پیامبران دیگر اعطا نشده است و این جایگاه ویژه، به خاطر ارتباط نزدیک آنها با پیامبر اکرم (ص) است.