نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۱۰۸ میرزا حبیب خراسانی

میرزا حبیب خراسانی / غزلیات / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعولن (هزج مثمن اخرب مکفوف محذوف)

نام مه گل را مه خرداد نهادند

و این نام در آئین مه آباد نهادند

آباد بر آئین مه آباد که از داد

خمخانه در این فصل و مه، آباد نهادند

بی شائبه از طینت پاکان جهان بود

خشتی که از او خمکده بنیاد نهادند

بنیاد خم و خمکده از روز نخستین

بر صدق و صفا و کرم و داد نهادند

پیمان زر و سیم بجیب و کف ممسک

پیمانه می را بکف راد نهادند

دوشینه بمیخانه کلید در شادی

در دست بتی حور و پریزاد نهادند

فصل گل اگر فصل طرب نیست پس از چیست

کین بلبلکان روی بفریاد نهادند

افزون طلببانند کز اندوه زر و سیم

بار غم عالم بدل شاد نهادند

صاحب نظران از سر تسلیم و قناعت

سر بر خط تقسیم خداداد نهادند

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، شاعر به نام "مه گل" و "مه خرداد" اشاره می‌کند و توضیح می‌دهد که این نام‌ها در فرهنگ مه آباد انتخاب شده‌اند. او به اهمیت و زیبایی آئین‌های مربوط به این فصل، مانند خمخانه و شادی، اشاره دارد. شاعر می‌گوید که خلافت و زیبایی زندگی انسان‌ها از صدق، صفا و کرم ناشی می‌شود و در این مسیر، پیمانه نوشیدنی‌ها و خوشی‌ها نیز در دستان زیبارویان قرار دارد. او همچنین به شکوفایی گل‌ها و احساس خوشحالی در فصل بهار پرداخته و از آن به عنوان زمانی برای جشن و شادی یاد کرده است. در انتها، او بر اهمیت قناعت و تسلیم در برابر سرنوشت تأکید می‌کند و از تقسیم نعمت‌های الهی سخن می‌گوید.