شمارهٔ ۱۱۲ حاجب شیرازی
حاجب شیرازی / غزلیات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
زلف را خوبان پر از چین کرده اند
راه از این رخنه در چین کرده اند
با سپاه حسن و خیل خال و خط
در جهان کاری به موچین کرده اند
حور و غلمان از، گل و ریحان خلد
عرش را تا فرش تزئین کرده اند
شاهد مشروطه را، ارواح پاک
با، سر و جان مهر و کابین کرده اند
مشتری طبعان به گوش و گردنش
طوق ماه و عقد پروین کرده اند
ملک دلها خوب ویران کرده ای
خسروان دادگر این کرده اند
زین سبب پرویز را بگذاشتند
تکیه بر بهرام چوبین کرده اند
وضع این قانون و این مشروطه را
عارفان زانصاف تمکین کرده اند
در، عدد، روحانیان و قدسیان
منتخب از سبع و سبعین کرده اند
تا متاع کاسدی رایج شود
زین فروشان تکیه بر، زین کرده اند
شعر «حاجب » را به جان ارباب هوش
از ره، تصدیق تحسین کرده اند
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به توصیف زیباییهای موجود در جهان و عشق میپردازد. شاعر از زلف و چشمهای زیبا صحبت میکند که با چین و خلقت عالی تزیین شدهاند. او به توصیف حور و غلمان در بهشت و منازل انسانی اشاره میکند که با مهارت و هنر ساخته شدهاند. همچنین به موضوع عشق و قوانین مشروطه میپردازد و نشان میدهد که عارفان و روحانیان در شکلگیری این قوانین نقش داشتهاند. در نهایت، شاعر تأکید میکند که هنر و زیبایی در همه چیز جاری است و به ارزشهای انسانی و اجتماعی اشاره میکند.