شمارهٔ ۲۷۹ خواجوی کرمانی
خواجوی کرمانی / رباعیات / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
ای شمع اگر سر نفرازی چه کنی
ور بر سر نطع سرنبازی چه کنی
سازندت اگر زانک بسوزی چه کنند
سوزندت اگر زانک نسازی چه کنی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به تمثیل شمع اشاره دارد که در مواجهه با مشکلات و چالشها دو راه دارد: اگر بخواهد از سر نافرمانی و مخالفت دست بکشد، چه باید بکند؟ و اگر در برابر سرنوشت تسلیم نشود و بسوزد، چه بر سر او میآید؟ در نهایت، شمع به نوعی به ناچاری و غم ناشی از سرنوشت خود اشاره میکند که هر دو حالت را در بر میگیرد: سوختن یا نساختن!