رباعی شمارهٔ ۴۸ خیام
خیام نیشابوری / رباعیات / وزن: مفعول مفاعیل مفاعیل فعل (وزن رباعی)
نیکی و بدی که در نهاد بشر است
شادی و غمی که در قضا و قدر است
با چرخ مکن حواله کاندر ره عقل
چرخ از تو هزار بار بیچاره‌تر است
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این شعر به انسانیت و سرنوشت اشاره دارد. نیکی و بدی در ذات انسان وجود دارد و شادی و غم به تقدیر مربوط می‌شود. شاعر هشدار می‌دهد که نباید به تقدیر و سرنوشت و چرخ روزگار زیاد توجه کرد، زیرا چرخ روزگار از آدمی بسیار ضعیف‌تر است و نباید نتیجه‌گیری‌هایمان را فقط بر اساس آن بنا کنیم.