نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۱۲۵۳ امیرخسرو دهلوی

امیرخسرو دهلوی / غزلیات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

ندانم کیست اندر دل که در جان می خلد بازم

چنان مشغول او گشتم که با خود می نپردازم

همه کس با بتی در خواب و من در کنج تنهایی

چه باشد گر شبی پوشیده گردد دیده بازم

غمت کشت و هنوز امشب ز اقبال خیال تو

امید زیستن باشد، اگر من دل بیندازم

سر خود گیر و رو، ای جان دل برداشته، از من

که من مرغ گرفتارم میسر نیست پروازم

اگر چش ناله های دردناکم در نمی گیرد

خوشم با این همه گر می شناسد باری آوازم

مسلمانی همه درباختم در کار بت رویان

ببینید، ای مسلمانان که من دین در چه می بازم؟

من و شب ها و دردی و حدیثی بود از حسنت

که داد آن دولتم، جانا، که تا خود بشنوی رازم؟

به دشواری ز کویت دوش جان را برده ام آسان

اگر عیبم نگیری، دل همانجا می کشد بازم

چو بینم در تو دزدیده، حلالت باد خون من

اگر فرمان دهی کشتن به گفت چشم غمازم

تو در بازی دلم در خون، نخواهم زیستن دانم

ز درد آگه نیم حالی که من مشغول جانبازم

چگونه جان برد خسرو ازین اندیشه کت هر دم

فرامش می کنی عمدا و در جان می خلی بازم

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر بیانگر عمق عشق و ناکامی شاعر در ارتباط با معشوق است. شاعر درگیر احساسات و دغدغه‌های درونی خود است و متوجه می‌شود که علیرغم اینکه دیگران در خواب عشق می‌خواهند، او در تنهایی خود غرق شده است. او از درد و اندوهی که ناشی از غم معشوقش است، رنج می‌برد و به ناتوانی خود در آزاد شدن از این عشق اشاره می‌کند. شاعر همچنین اذعان می‌کند که اگرچه در اضطراب و غم غوطه‌ور است، اما هنوز امید به زندگی و عشق دارد. در نهایت، او حس می‌کند که معشوقش از درد او بی‌خبر است و اشتیاقش برای وصال همچنان پا برجا است.