نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۴۷۳ امیرخسرو دهلوی

امیرخسرو دهلوی / غزلیات / وزن: مفعول مفاعیلن مفعول مفاعیلن (هزج مثمن اخرب)

شمع من اگر یک شب از خانه برون آید

از هر طرفی صد جان پروانه برون آید

صد جامه قبا گردد از هر طرفی، چون او

کژ کرده کلاه از سر مستانه برون آید

من بی خبر و طفلان سنگی به کف از هر سو

شسته به کمین تا کی دیوانه برون آید

فریاد که از یاری عمری به جفا باشم

چون گاه وفا باشد بیگانه برون آید

هر روز بری جویم از بخت، محال است این

خوشه ز پی شش ماه از دانه برون آید

گر وجه قرار من هست از رخ تو مردن

وه کز خط تو ناگه پروانه برون آید

در کشتن خود یارم، من از تو چه غم دارم؟

گر جان ز پی خسرو خصمانه برون آید

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

شاعر در این شعر به مفهوم عشق و دلبستگی اشاره دارد. او با استفاده از تمثیل شمع و پروانه، به زیبایی و کشش عاشقانه اشاره می‌کند. بیان می‌کند که اگر شمع (عشق) از خانه خارج شود، پروانه‌ها نیز به دنبال آن می‌آیند و هر طرفی به دنبالش خواهند بود. او از درد و رنجی که عشق به او وارد کرده، سخن می‌گوید و به ناامیدی‌ها و جستجوی دائمی‌اش برای یافتن عشق اشاره می‌کند. در نهایت، شاعر نشان می‌دهد که حتی اگر جانش را نیز از دست بدهد، از عشق و زیبایی محبوبش دست نخواهد کشید و برای او هیچ غمی ندارد.