شمارهٔ ۲۹ - ایضا در مرثیه محتشم کاشانی
محتشم کاشانی / قطعات / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
مه اوج سیادت میر جعفر
ز علم جعفری چون کامجو شد
به ملک دانش از نوسکه‌ای زد
که نقد علم ازو بس تازه رو شد
چو باد آن گاه راه کعبه سر کرد
وزان خاک وجودش مشگ بو شد
بر او بارید چندان ابر رحمت
که غرق لجه لاتقنطو شد
پس از طغیان طوفان حوادث
چو یونس سیر بحرش آرزو شد
سرشک بحر بر افلاک زد موج
که موجش دام مرغ روح او شد
چو تاریخش طلب کردند گفتم
به دریای اجل یونس فرو شد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شعر درباره مهارت و دانش میر جعفر است که با علم خود به درجه بالایی از سیادت و اعتبار رسید. او به مانند نسیمی خوشبو در عالم دانش ظاهر شد و تاثیری عمیق بر دیگران گذاشت. رحمت الهی بر او بارید و او به موفقیت‌های بزرگی دست یافت. پس از مواجهه با سختی‌ها، مانند یونس که در دریا غرق شد، در نهایت به مرگ نزدیک شد. شاعر می‌گوید که با نظری به تاریخ، متوجه می‌شویم که او به دریا پیوسته است.