نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

کیان اندوه رهی معیری

رهی معیری / غزلها - جلد چهارم / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

نی افسرده‌ای هنگام گل روید ز خاک من

که برخیزد از آن نی ناله‌های دردناک من

مزار من اگر فردوس شادی‌آفرین باشد

به جای لاله و گل خار غم روید ز خاک من

مخند ای صبح بی‌هنگام که امشب سازشی دارد

نوای مرغ شب با خاطر اندوهناک من

نیم چون خاکیان آلودهٔ گرد کدورت‌ها

صفای چشمهٔ مهتاب دارد جان پاک من

چو دشمن از هلاک من رهی خشنود می‌گردد

بمیرم تا دلی خشنود گردد از هلاک من

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، شاعر به افسردگی و درد درونی خود اشاره می‌کند. او می‌گوید که نی، که نماد بیان احساساتش است، از خاک او برخاسته و ناله‌های غمگینش را سر می‌دهد. اگرچه مزارش می‌تواند مکانی مملو از شادی باشد، اما به جای گل و لاله، فقط خارهای غم از خاکش می‌روید. او به صبحی که زودرس است، نمی‌خندد و به هم‌نشینی صدای مرغ شب با دل غمگینش اشاره می‌کند. شاعر خود را همچون خاکی آلوده می‌بیند، اما روحش پاک و سرشار از نور است. او همچنین بیان می‌کند که دشمنانش از ویرانی‌اش شاد می‌شوند و او آرزوی مرگ می‌کند تا دیگران از این هلاکت خوشحال نشوند.