بخش ۱۴۱ - سرسرالربوبیه صفی علیشاه
صفی علیشاه / بحرالحقایق / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
ربوبیت بسر سر بود آن
ظهور رب بصورتهای اعیان
پس آن باشد زحیث مظهریت
ز بهر رب قائم بر هویت
که ظاهر بر تعینهای خود بود
بود هم بروجود خویش موجود
پس آن ارباب اعیانی محقق
ازین حیثند مربوبون و رب حق
ربوبیت نشد پس در حقیقت
یکی حاصل مگر بر ذات حضرت
بود اندر ازل بروجه معلوم
بحال خویش اعیان جمله معدوم
ربوبیت وراسریست درسر
بآن ثابت بود در عین و حاضر
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به بررسی مفهوم ربوبیت و مظهریت در فلسفه و عرفان می‌پردازد. نویسنده بیان می‌کند که ربوبیت (پرورش و سرپرستی الهی) در واقع به ظهور خداوند در اشیاء و موجودات مختلف مربوط می‌شود. او می‌گوید که ربوبیت تنها در ذات خداوند محقق می‌شود و غیر از آن، هیچ‌چیز به خودی خود ربوبیت ندارد. همچنین به تاریخ ازل اشاره می‌کند که در آن زمان، تمام موجودات به صورت معدوم بوده و به واسطه ربوبیت خداوند به وجود آمده‌اند. در نهایت، تأکید می‌شود که ربوبیت همواره همراه با وجود و در عین حال حاضر است.