بخش ۸۱ - حقیقه‌المحدیه صفی علیشاه
صفی علیشاه / بحرالحقایق / وزن: مفاعیلن مفاعیلن فعولن (هزج مسدس محذوف یا وزن دوبیتی)
محمد را حقیقت گفت کامل
بود اول تعین نزد عاقل
همه اسمای حسنای مکرم
بود او را که هست او اسم اعظم
هر آن قوی بشخص خاص نسبت
دهند او را ز اهل دین و ملت
چو اسلامی که در تعیین نسبت
محمد راست گویند آن حقیقت
کلام ماست کلی شخص اکمل
حقیقت او تعین راست اول
که از حق یافت او تکمیل کلی
در اجمالش بود تفصیل کلی
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
در این متن، به شخصیت محمد (ص) به عنوان حقیقتی کامل و برجسته اشاره شده است. او نخستین تعین و اسم اعظم خداوند به شمار می‌آید و تمامی نام‌های نیکو به او نسبت داده می‌شود. محمد (ص) به عنوان انسانی قوی و معصوم، نماینده دین و ملت اسلامی است. این کلام به ماهیت کلی و کامل وی اشاره دارد که از حق وجود یافته و توضیحاتی درباره او ارائه شده است. به طور خلاصه، او نماد تعین و کمال در دین اسلام است.