نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۱۹ سحاب اصفهانی

سحاب اصفهانی / قطعات / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

خان بزرگ خطهٔ شروان اگرچه فخر

بر میر گنجه والی تفلیس می‌کند

سر پیش او فرود نیارم، چگونه کس

تعظیم این چنین جنبی پیس می‌کند

ابلیس را ز سجدهٔ آدم چو بود ننگ

آدم چگونه سجده بر ابلیس می‌کند

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

شاعر در این شعر به تمایز میان مقام و منزلت افراد اشاره دارد. خان بزرگ شروان به میراسلان گنجه، والی تفلیس، افتخار می‌کند و از او به عنوان شخصیتی بزرگ یاد می‌کند. اما شاعر از خود می‌پرسد چطور می‌تواند بر این شخص تعظیم کند، در حالی که او مقام بالاتری دارد. همچنین، شاعر به رابطه فخر و ننگ در داستان سجده ابلیس بر آدم اشاره می‌کند و می‌گوید چگونه می‌تواند موجودی بزرگ‌تر از خود، یعنی آدم، بر موجودی پست‌تر مانند ابلیس سجده کند. این شعر به بررسی مسأله احترام و مقام انسانی می‌پردازد.