نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

بخش ۳ - قطعه سلمان ساوجی

سلمان ساوجی / جمشید و خورشید / وزن: مفعول فاعلات مفاعیل فاعلن (مضارع مثمن اخرب مکفوف محذوف)

ای در هوای معرفت قدرتت چو باز

سیمرغ چشم باز و خرد چشم دوخته

در شهپر جلال تو ارباب بال را

پرهای فکر ریخته و بال سوخته

گردون به طوق شوق تو گردن فراخته

آتش به داغ طوع تو خود را فروخته

لطفت به یکدم و هم قهرت به یک نفس

باغ بهشت و آتش دوزخ فروخته

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

این شعر به توصیف قدرت و معرفت الهی می‌پردازد و به تصویر کشیدن زیبایی و عظمت خداوند اشاره دارد. شاعر قدرت خداوند را با تشبیه به پرواز سیمرغ و درخشندگی او بیان می‌کند. او به عشق و شوقی که گردون (آسمان) به پروردگار دارد، اشاره می‌کند و از تأثیر لطافت و قهر خداوند در خلقت سخن می‌گوید. به‌طوری‌که بهشت و آتش دوزخ نیز تحت فرمان او است. در نهایت، شاعر قدرت و عظمت خداوند را به صورت یکجا و در تضاد با عشق و قهر او نمایش می‌دهد.