نغما — خواندن و کشف شعر فارسی

شمارهٔ ۶ - تاریخ وفات مرحوم میرزا صالح مداح صامت بروجردی

صامت بروجردی / کتاب المواد و التاریخ / وزن: مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن مفاعیلن (هزج مثمن سالم)

سپهر بی‌وفا تا تیر عدوان در کمان دارد

تن آزادگان را جای پیکان در نشان دارد

ز بس با اهل فضل و مردم دانا بود دشمن

یکایک را به کف تیغ اجل اندر کمان دارد

به اهل بیت عصمت بس که میل دشمنی دارد

بهر کس خادم آن آستان شد سر گران دارد

از آنجایی که سازد ناگهان چون غنچه خاموشش

چون سوسن هر که در گلزار هستی ده زبان دارد

جناب میرزا صالح چو دید ازشغل مداحی

لب معجز نما نطق بلاغت ترجمان دارد

بزد از تیشه کین نخل امید وجودش را

که تا شاخ هنربار فضائل ترجمان دارد

چون از کلک مشیت شد رقم که از ورطه امکان

خدای لامکان او را سوی جنت روان دارد

سفیر غیب زد به روی ندا از ملک لاریبی

که رضوان بهر تو ملک جنان را ارمغان دارد

بیا سوی بهشت و منزل خود را تماشا کن

دو صد ملک جهان بهر قدومت را یگان دارد

ز زندان جهان دار است اندر گلشن جنت

مقامی دلگشا نزد امیرمومنان دارد

رقم زد کلک (صامت) بهر تاریخ وفات او

به راحت صالح مداح جایی در جنان دارد

دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)

در این شعر، شاعر به هوای بی‌وفایی تقدیر و تیغ اجل اشاره می‌کند، و از دشواری‌های زندگی آزادگان سخن می‌گوید. او به جنگ‌جویی و دشمنی با اهل بیت عصمت و نیز سختی‌هایی که بر مداحان و اهل فضل رفته، اشاره دارد. جناب میرزا صالح که مداح است، با زبان فصیح خود، هنر و فضیلت را نشان می‌دهد. در ادامه، شاعر به وعده‌ها و بخشش‌های الهی و بهشت اشاره می‌کند و از مقام والای صالح در جنان سخن به میان می‌آورد. به طور کلی، متن توصیفاتی از عشق و افتخار به اهل بیت، چالش‌های زندگی و جایگاه والای اهل فضل دارد.