بخش ۴۸ - فی رؤیا البهائم سنایی
سنایی غزنوی / الباب الاوّل: در توحید باری تعالی / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)
خر بود خادمی ولی کاهل
که به کار اندرون بود مُنبل
اسب زن باشد ای به دانش فرد
مرد را اسب و زن بود در خورد
استر آنرا که زن بود حامل
بد بُوَد بچه نایدش حاصل
شتر آید ترا سفر در خواب
سفری سهمناک پر غم و تاب
گاو باشد دلیل سالِ فراخ
به برِ پادشا شود گستاخ
گو سپندت بود غنیمت و مال
اقتضا زان کند فراخی سال
بز کسی کو دنیّ و بد گوهر
پر خروش و به کار در سر شر
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به صورت شعر و نثر فارسی به توصیف ویژگی‌های مختلف حیوانات و نقش آن‌ها در زندگی انسان‌ها می‌پردازد. اشاره به کاهلی خر و نقش مهمش در کارها، همچنین ویژگی‌های مثبت و منفی دیگر حیوانات مانند اسب، استر و شتر دارد. به طور کلی، این شعر به اهمیت و تأثیر حیوانات در زندگی انسان‌ها و همچنین به ارتباطات انسانی و اجتماعی اشاره می‌کند. استفاده از صفات و ویژگی‌های هر حیوان به نوعی نمادین است و بیانگر خصوصیات انسان‌ها نیز می‌باشد.