بخش ۴۸ - فی صفة الافلاک سنایی
سنایی غزنوی / الباب التاسع فیالحکمة والامثال و مثالب شعراء‌المدّعین ومذّمة‌الاطباء والمنجّمین / وزن: فعلاتن مفاعلن فعلن (خفیف مسدس مخبون)
فلک تاسع است بر ز افلاک
کین فلکها بود درو چو مغاک
فلک ثامن است جای بروج
واندر آن هفت را دخول و خروج
فلک سابع است آنِ کیوانست
که مر او را بسان ایوانست
فلک سادس است زاوش را
که دهنده است دانش و هُش را
فلک خامس آنِ بهرامست
آنکه در فعل و رای خودکامست
فلک رابع آنِ خورشیدست
که به ملک اندر آن چو جمشیدست
فلک ثالث آنِ ناهیدست
زهره کز نور او جهان شیدست
فلک ثانی آنِ تیر آمد
آن عُطارد که وی دبیر آمد
فلک اوّل آنِ ماه آمد
که اثیر اندر آن پناه آمد
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
این متن به توصیف نُه فلک (یا آسمان) می‌پردازد و ویژگی‌های هر کدام را بیان می‌کند. فلک اول (ماه) به عنوان پناهگاهی در نظر گرفته می‌شود، فلک ثانی (عطارد) به عنوان دبیر معرفی شده، فلک ثالث (ناهید) نوربخش جهان است، فلک رابع (خورشید) به عظمت جمشید تشبیه شده، فلک خامس (بهرام) خودکام است، فلک سادس (زاوش) به علم و دانش مرتبط است، فلک سابع (کیوان) شبیه ایوان توصیف می‌شود، فلک ثامن (بروج) محلی برای ورود و خروج هفت سیاره را نشان می‌دهد، و در نهایت، فلک تاسع به عنوان دنیای مغاک (چاله) معرفی شده است. این توصیف‌ها نمادی از جایگاه و ویژگی‌های هر یک از سیارات و آسمان‌ها در جهان است.