غزل شمارهٔ ۳۶ شاه نعمت‌الله ولی
شاه نعمت‌الله ولی / غزلیات / وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی)
حضرت او را به او بینیم ما
لاجرم او را نکو بینیم ما
آب چشم ما به هر سو رو نهاد
غرق دریا مو به مو بینیم ما
غیر او در آتش غیرت بسوخت
غیر او چون نیست چون بینیم ما
عاشق و معشوق ما هر دو یکیست
رشته یک تا کی دو تا بینیم ما
احمق است آن کس که یک بیند به دو
کی چو احمق یک به دو بینیم ما
در نظر داریم دایم آینه
جان و جانان روبرو بینیم ما
دیگران او را به نعمت دیده اند
نعمت الله را به او بینیم ما
دربارهٔ این شعر (خلاصهٔ هوش مصنوعی)
شاعر در این اشعار به عشق و عارفانه بودن نگاهش به معشوق می‌پردازد. او تأکید می‌کند که معشوق و عاشق در واقع یکی هستند و نمی‌توانند از هم جدا باشند. شاعر به احساسات عمیق و اشک‌هایی که به خاطر معشوق ریخته می‌شود اشاره می‌کند و می‌گوید که غیر از معشوق هیچ‌چیز دیگری برای او ارزش ندارد. از نظر شاعر، کسانی که معشوق را تنها به جنبه‌های دنیوی و مادی می‌بینند، درک درستی از عشق واقعی ندارند. در نهایت، او بر این نکته تأکید می‌کند که هر کس فقط یک حقیقت را در عشق ببیند، احمق است.